Tarih Bilimi Nedir 7

Gün, geçmiş zamanın incelenmesi bilimidir.[2] “Gün”, geçmiş zamanda olan olayların incelenmesinin cepheı esna, bu olaylarla alakalı bilgilerin keşfi, toplanması, organizasyonu, sunumu ve yorumlanması ile bile ilgilenen bir şemsiye terimdir.[3]

İnsan veya âdem evladı-dışı başkalıkı gözetmeksizin, belde ve devran aralığının kestirildiği bir geçmiş devran dilimde, münasebet-sonuç ilişkisi kurup, doküman ve bulgular eşliğinde bilgiler toplayan bir bilimsel nitelikli disiplin olan tarih, rastgele bir bilgi kümesine dahil edilmez; çünkü tarih, her meydanın maziini inceleyebilecek denli geniş bir disiplindir. İnsanlık mazii gır konusu olduğunda, yazının icadından önceki zamanlara “tarih öncesi” denir.

Günî tetkik, geçmiş zamandaki olaylara üstüne bütün bilgilerin, olayların vuku bulmuş olduğu devrin şartları bakış önüne aldatmaınarak, olanaklı olduğunca nesnel bir şekilde sunulması ile oluşur. Gün, yaşanan olayların bir elan evetşanabilmesi kabil bir mümkünlık olmadığından doğa bilimlerindeki kabil deney ve gözleme dayanamaz.

Gün sözcüğünün Batı dillerindeki eş önlığı, Grekçe: ἱστορία, historiá (manaı “soruşturma”) teriminden türemiştir.[4] İyonya lehçesinde bildirme, bilgi transfer vasıtasıyla veri edinme anlamlarında kullanılan söz, Attika lehçesinde görerek, tanık olarak bilme anlamlarının cepheı esna çok elan geniş bir mana hapishaneğiyle fizik, coğrafya, astronomi, bitki ve hayvan bilgisi ve ayrıca gittikçe doğa bilgisini kapsayacak şekilde kullanılmıştır. Edward Carr’ın tanılamamıyla tarih, “doğrulanmış olgular kümesi”nden özge bir şey bileğildir.[5]